Essay name: Notices of Sanskrit Manuscripts
Author: Rajendralala Mitra
These pages represent a detailed description of Sanskrit manuscripts housed in various libraries and collections around the world. Each notice typically includes the physical characteristics, provenance, script, and sometimes even summaries of the content of the Sanskrit manuscripts. The collection helps preserve and make accessible the vast heritage of Indian literary and philosophical traditions contained within these manuscripts.
Volume 13 (1898)
94 (of 271)
External source: Shodhganga (Repository of Indian theses)
Download the PDF file of the original publication
Beginning.
End.
Colophon.
विषयः ।
( [viṣayaḥ |
( ] 88 )
ॐ नमो गणेशाय ।
संसारध्वान्तविध्वंसि चतुर्व्वर्गप्रदं नृणाम् ।
ईडे ग्टडपदाम्भोजमात्मनः कामसिद्धये ॥
धीर-श्रीरामगोविन्दचक्रवर्त्तिमहौजसः ।
जितस्तूरियशः कृत्तेरादेशात् कृतनिश्चयः ।
वाचस्पतिप्रतिमभूसुरकामदेव
वाचस्पतेस्तनयसद्मनि सन्निविष्टः ।
धातुप्रबोधममुमङ्ग शिशु प्रियार्थं
संक्षेपतः प्रकुरुते द्विजकालिदासः ॥
धातवो द्विविधाः प्रोक्ता सकम्मकर्म्मभेदतः ॥
प्रायशो नोच्यन्ते न प्रदर्श्यन्ते ते च यथाविधानं ज्ञास्यन्तं ॥
इति कालिदासचक्रवर्त्तिकृत धातुप्रबोधे पञ्चमपरिच्छेदः ॥ [oṃ namo gaṇeśāya |
saṃsāradhvāntavidhvaṃsi caturvvargapradaṃ nṛṇām |
īḍe gṭaḍapadāmbhojamātmanaḥ kāmasiddhaye ||
dhīra-śrīrāmagovindacakravarttimahaujasaḥ |
jitastūriyaśaḥ kṛtterādeśāt kṛtaniścayaḥ |
vācaspatipratimabhūsurakāmadeva
vācaspatestanayasadmani sanniviṣṭaḥ |
dhātuprabodhamamumaṅga śiśu priyārthaṃ
saṃkṣepataḥ prakurute dvijakālidāsaḥ ||
dhātavo dvividhāḥ proktā sakammakarmmabhedataḥ ||
prāyaśo nocyante na pradarśyante te ca yathāvidhānaṃ jñāsyantaṃ ||
iti kālidāsacakravarttikṛta dhātuprabodhe pañcamaparicchedaḥ || ] * ॥
धात्वर्थादिनिरूपणमुखेन तद्रूपादिकथनम् ।
[||
dhātvarthādinirūpaṇamukhena tadrūpādikathanam |
] •
No. 110. धान्याचलादिदानतत्त्वं [dhānyācalādidānatattvaṃ ] Substance, country-made paper, 12 × 3
inches. Folia, 21. Lines, 5 on a page. Extent, 400 Çlokas. Character,
Bengali. Date, ? Place of deposit, District Mānabhūma Post Office,
Raghunathapura, Nerogrāma, Pandita Venkata Varadācāryya Gosvāmi.
Appearance, tolerable. Verse. Generally correct.
Beginning.
End.
प्रणम्य जगतामीशं ज्ञानकामप्रदं शिवम् ।
धान्याचलादिदानेषु तत्त्वं वक्ष्यामि यत्नतः ।
तदाह मत्स्यपुराणम् ।
महादेवं प्रति देवर्षिप्रश्नः ।
भगवन् श्रोतुमिच्छामि दानमाहात्मामुत्तमम् ।
यदक्षयं परे लोके देवर्षिगणपूजिते ॥ इत्यादि ।
यत्र दानपूर्वोत्तरदिने निवेदनोपवाससङ्कल्पवाक्ययोः परदिने च दान-
सङ्कल्पपुण्याचादिवाचनवरणवाक्येषु धान्याचलपदस्याने शर्कराचलनिवेशात्
वाक्यं कुर्य्यात् स्वस्त्यादि प्रस्थापनब्राह्मणग्टहप्रस्थापनञ्च कर्म धान्याचलग्रन्थे-
नैव कर्त्तव्यम् ॥ [praṇamya jagatāmīśaṃ jñānakāmapradaṃ śivam |
dhānyācalādidāneṣu tattvaṃ vakṣyāmi yatnataḥ |
tadāha matsyapurāṇam |
mahādevaṃ prati devarṣipraśnaḥ |
bhagavan śrotumicchāmi dānamāhātmāmuttamam |
yadakṣayaṃ pare loke devarṣigaṇapūjite || ityādi |
yatra dānapūrvottaradine nivedanopavāsasaṅkalpavākyayoḥ paradine ca dāna-
saṅkalpapuṇyācādivācanavaraṇavākyeṣu dhānyācalapadasyāne śarkarācalaniveśāt
vākyaṃ kuryyāt svastyādi prasthāpanabrāhmaṇagṭahaprasthāpanañca karma dhānyācalagranthe-
naiva karttavyam || ] * ॥
[||
]
