Verse 2.26

[English text for this chapter is available]

vaidikaiḥ karmabhiḥ puṇyair niṣekādir dvijanmanām |
kāryaḥ śarīrasaṃskāraḥ pāvanaḥ pretya ceha ca || Verse 2.26 ||

mantraprayogā vaidikakarmāṇi | vedā mantrā ihābhipretāḥ | teṣāṃ yāny uccāraṇāni tāni tatra bhavāni | ato'dhyātmāditvāṭh ṭhak | vedamūlatvād vopacarito vaidikaśabdaḥ | karmaśabdena ca itikartavyatārūpaṃ karma gṛhyate | tataś ca karmabhir niṣekādiḥ saṃskāraḥ kārya iti sādhyasādhanabhedopapattiḥ | pradhānaṃ niṣeko mantroccāraṇam itikartavyatā |

• niṣeko yonau śukranikṣepaḥ | sa ādir yasya saṃskārakalāpasya vakṣyamāṇasyopanayanaparyantasya | ekavacanaṃ śarīrasaṃskāra iti samudāyāpekṣam | saṃskāraśabdena ca saguṇaśarīranirvartakam ucyate | tatra niṣeko nirvartako'nyāni viśeṣajanakāni |

• etad evāha—pāvana iti | pāvayati aśuddhatām apakarṣatīti pāvanaḥ | pretya ceha ceti | saṃskṛtasya sarvatrātra dṛṣṭādṛṣṭaphaleṣu karmasu kārīrījyotiṣṭomādiṣv adhikārād ubhayalokopakārakatvam āha | puṇyaiḥ śubhair maṅgalair iti yāvat | saubhāgyam āvahanti daubhāgyaṃ cāpanudantīti puṇyapāvanaśabdayor arthabhedaḥ | dvijamanām iti śūdraparyudāsārtham | saṃskāryanirdeśaś cāyam | lakṣaṇayā ca traivarṇikāḥ pratīyante | na hi tadānīṃ dvijanmāno bhavanti || 2.26 ||